Mosaic Experts logo
Non-profit, stowarzyszenia, fundacje

Sprawozdawczość roczna organizacji OPP za 2021 rok

13 czerwca, 2022

Non-profit, stowarzyszenia, fundacje

Co to jest status OPP?

Zacznijmy od podstaw. Status OPP, czyli organizacji pożytku publicznego, jest nadawany organizacjom pozarządowym prowadzącym działalność od co najmniej 2 lat i spełniającym wymogi ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (w skrócie nazywanej „ustawą o pożytku”). Zainteresowane nim organizacje składają wniosek do sądu o nadanie statusu OPP i dopiero po jego pozytywnym rozpatrzeniu, otrzymują odpowiedni wpis do KRS. Status OPP pozwala m.in. na otrzymywanie 1% podatku od osób fizycznych, ale wiąże się też ze zwiększonymi wymogami dot. procesów wewnętrznych i finansowych funkcjonujących w danej organizacji. Przykładem tych
ostatnich jest konieczność przygotowania sprawozdania merytorycznego, oprócz standardowego finansowego.

 

Do kiedy sprawozdanie finansowe za 2021?

Podobnie jak w zeszłym roku, terminy na finalizację sprawozdań finansowych zostały wydłużone o 3 miesiące, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów z dn. 7 marca 2022 i zasady te dotyczą również organizacji o statusie OPP.

Sprawozdanie finansowe za rok 2021 (jeśli rok obrotowy był zgodny z rokiem kalendarzowym) powinno zostać sporządzone i podpisane do 30 czerwca 2022 (już po przedłużeniu standardowego terminu 31 marca).

Zatwierdzenie takiego sprawozdania przez właściwy organ organizacji pozarządowej powinno nastąpić do 30 września 2022 (a nie do 30 czerwca jak przy zachowaniu standardowych terminów).

Wysyłka sprawozdania finansowego – do 15 października 2022 (ale efektywnie do 17 października 2022, ponieważ 15-y wypada w tym roku w sobotę, więc obowiązuje zasada kolejnego dnia roboczego).

Jeśli dana organizacja pozarządowa ze statusem OPP ma rok obrotowy inny niż kalendarzowy, powyższe terminy są nieco przesunięte – istotny jest 3 miesiąc po dniu bilansowym (czyli np. rok obrotowy zakończony 31 marca 2021 skutkuje konieczonością sporządzenia  prawozdania finansowego do 30 września 2021, pozostałe terminy na zatwierdzenie i wysyłkę analogicznie).

 

Wysyłka sprawozdania i jego widoczność

Sprawozdanie finansowe musi zostać sporządzone, zatwierdzone i wysłane w formie elektronicznej z zachowaniem oficjalnej struktury logicznej (format xml), zgodnie z zasadami obowiązującymi wszystkie podmioty raportujące roczne wyniki finasowe do KAS lub KRS.

Organizacje nieprowadzące działalności gospodarczej przekazują swoje sprawozdania finansowe do urzędu skarbowego (Szefowi KAS), właściwego dla siedziby ich działalności.

Organizacje prowadzące działalność gospodarczą zobowiązane są wysłać sprawozdanie finansowe do KRS – podobnie jak spółki z o.o.

Specyficzne dla sprawozdań OPP jest to, że każde z nich musi się również znależć w oficjalnej Bazie sprawozdań OPP, prowadzonej przez Dyrektora Narodowego Instytutu Wolności – Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego. Baza ta jest narzędziem dostępnym publicznie i umożliwia wgląd w dane finansowe organizacji OPP oraz, w szczególności, w dystrybucję środków finansowych uzyskanych z wpływów z 1% podatku dochodowego od osób fizycznych. Sprawozdanie merytoryczne OPP również należy wysłać do Bazy. Fundacje, które spełnią ten obowiązek, nie muszą dodatkowo wysyłać sprawozdania merytorycznego do ministra pełniącego nadzór nad danym podmiotem.

 

Specyfika sprawozdań finansowych organizacji OPP

Sprawozdania finansowe OPP zasadniczo regulowane są ustawą o rachunkowości, ale warto pamiętać o kilku charakterystycznych elementach, których nie znajdziemy np. w spółkach z o.o. czy JDG. Ich dokładne rachunkowo wyodrębnienie, zwłaszcza po stronie rachunku zysków i strat, ułatwia w szczególności przygotowanie podstawowego sprawozdania merytorycznego.

  1. Konieczność rachunkowego wyodrębnienia środków otrzymanych z 1% podatku od osób fizycznych (czyli po ludzku corocznych PIT-ów).
  2. Obowiązkowe badanie sprawozdań finansowych OPP, które spełniają łącznie poniższe warunki:
    • realizują zadania publiczne zlecone, jako powierzone do wykonania lub do wspierania
      zadania publicznego;
    • otrzymały w roku obrotowym łączną kwotę dotacji na realizację zadań określonych wyżej
      w wysokości co najmniej 50 000 zł;
    • osiągnęły w roku obrotowym przychody w wysokości co najmniej 3 mln zł.
  3.  OPP, które prowadzą odpłatną i nieodpłatną działalność statutową, powinny wyodrębniać
    koszty i przychody uzyskane z tych dwóch typów działalności oraz oddzielnie przedstawić ich
    wynik w rozliczeniu rocznym.
  4. OPP, które prowadzą dodatkowo zarejestrowaną działalność gospodarczą, są zobowiązane
    przedstawić oddzielnie jej przychody, koszty oraz wynik.

 

Sprawozdanie merytoryczne organizacji OPP

Sprawozdanie merytoryczne, czyli sprawozdanie z działalności, jest dodatkowym obowiązkiem organizacji posiadających status OPP, regulowanym przez Rozporządzenie Przwodniczącego Komitetu do spraw Pożytku Publicznego z dn. 24 października 2018 r. Organizacja OPP, która osiągnęła do 100 tys. zł przychodów sporządza sprawozdanie uproszczone (wzór jest w załączniku nr 2 do wspomnianego wyżej Rozporządzenia), powyżej tego progu – sprawozdanie podstawowe (wzór nr 1 Rozporządzenia). Sprawozdanie merytoryczne ma formę formularza do wypełnienia, składa się je jedynie elektronicznie w Bazie sprawozdań OPP, a póżniej publikuje na stronie  internetowej danej organizacji. Bardziej szczegółowo na ten temat tutaj.

 

Konsekwencje niezłożenia lub niewłaściwego złożenia sprawozdań OPP

Organizacje uzyskujące znaczące przychody dzięki statusowi OPP powinny zwrócić uwagę na terminową publikację zatwierdzonego pakietu sprawozdawczego w Bazie sprawozdań OPP. Przekroczenie terminu skutkuje brakiem zamieszczenia danej OPP w wykazie organizacji uprawnionych do otrzymywania podatku 1% za poprzedni rok obrotowy.

W przypadku, gdy roczne sprawozdania zostaną zamieszczone, ale będą niepełne lub błędnie sporządzone, minister pracy i polityki społecznej wzywa do uzupełnienia danych w ciągu 30 dni i dopiero wtedy, przy braku reakcji, wnosi o wykreślenie OPP z wykazu.

Utracony status OPP można odzyskać dopiero po dwóch latach od momentu wykreślenia z wykazu organizacji pożytku publicznego.

Więcej

Social